Gewichten en maten

Beschrijving van het dier

De aardhommel, wetenschappelijk bekend als Bombus terrestris, is een van de meest voorkomende en herkenbare hommelsoorten in Nederland en grote delen van Europa. Dit insect speelt een cruciale rol in de natuurlijke ecosystemen door zijn bijdrage aan de bestuiving van wilde bloemen en verschillende landbouwgewassen. De aardhommel is gemakkelijk te herkennen aan zijn opvallende uiterlijk en gedrag.

Uiterlijk:
De aardhommel is een robuust gebouwd insect met een behaarde, overwegend zwarte en gele kleur. Volwassen exemplaren bereiken een lichaamslengte van ongeveer 1,5 tot 2,0 centimeter, waarbij de koninginnen aanzienlijk groter kunnen zijn dan de werksters en mannetjes. Het achterlijf van de aardhommel vertoont typisch gele en zwarte banden, met een opvallende witte 'staart' aan het einde, wat een belangrijk identificatiekenmerk is. De dichte beharing helpt het dier om warmte vast te houden, wat essentieel is voor activiteiten in de koelere uren van de dag en in vroege lente wanneer andere insecten nog inactief zijn.

Levenscyclus:
De levenscyclus van de aardhommel begint in het vroege voorjaar wanneer de koninginnen ontwaken uit hun winterslaap. Na het ontwaken zoeken ze naar nectar om energie op te doen en naar een geschikte plaats om een nest te stichten. Eenmaal een nestplaats gevonden, begint de koningin eitjes te leggen die zich ontwikkelen tot de eerste generatie werksters. Deze werksters nemen de taken van het verzamelen van voedsel en het uitbreiden van het nest op zich, terwijl de koningin zich concentreert op het voortbrengen van meer nakomelingen. Later in het seizoen worden er ook mannetjes en nieuwe koninginnen geproduceerd. Na de paring sterven de mannetjes en de oude koningin, terwijl de bevruchte nieuwe koninginnen een schuilplaats zoeken om te overwinteren en de cyclus het volgende jaar te herhalen.

Voeding:
Aardhommels zijn voornamelijk afhankelijk van bloemen voor hun voeding. Ze verzamelen nectar en stuifmeel, waarbij nectar dient als bron van energie en stuifmeel als eiwitrijk voedsel voor de larven. Hun lange tongen stellen hen in staat om nectar te bereiken in bloemen met diepe kroonbuizen. Aardhommels zijn niet kieskeurig wat betreft de bloemen die ze bezoeken en spelen daardoor een belangrijke rol in de bestuiving van een breed scala aan planten.

Gedrag en Ecologie:
Aardhommels zijn sociale insecten die leven in kolonies. Hun sociale structuur is gecentreerd rond een enkele voortplantende koningin, ondersteund door werksters die niet voor voortplanting zorgen. Ze staan bekend om hun vermogen om te 'zoem-bestuiven', een techniek waarbij ze trillingen veroorzaken die stuifmeel losmaken van bepaalde bloemen. Dit gedrag is cruciaal voor de bestuiving van gewassen zoals tomaten. Aardhommels zijn over het algemeen niet agressief en steken alleen als ze zich bedreigd voelen, wat zeldzaam is gezien hun vreedzame aard.

Conservatie:
Hoewel de aardhommel nog relatief algemeen is, wordt de soort, net als vele andere bestuivers, bedreigd door habitatverlies, pesticidengebruik, ziekten en klimaatverandering. Het behoud van hun leefgebieden en het bevorderen van bestuiversvriendelijke praktijken zijn essentieel voor het behoud van deze cruciale soort in onze ecosystemen.

In samenvatting, de aardhommel (Bombus terrestris) is een fascinerend en ecologisch belangrijk insect dat een sleutelrol speelt in de bestuiving van vele plantensoorten, zowel in het wild als in de landbouw. Door hun aanwezigheid ondersteunen ze de biodiversiteit en de productie van voedsel, wat hun bescherming des te belangrijker maakt.