Bedreigingsstatus
Beschrijving van het dier
De Koekoeksmeerval, wetenschappelijk bekend als Synodontis multipunctatus, is een fascinerend en uniek lid van de familie van de meervallen (Mochokidae) die voornamelijk in de zoetwaterhabitats van Afrika wordt aangetroffen. Dit bijzondere dier heeft een aantal interessante kenmerken en gedragingen die het onderscheiden van andere vissen.
Ten eerste valt de Koekoeksmeerval op door zijn opvallende uiterlijk. Deze vis heeft een overwegend bruin tot grijsbruin lichaam, bezaaid met donkere vlekken en stippen, wat een effectieve camouflage biedt in de rotsachtige rivierbodems en zanderige oevers van zijn natuurlijke habitat. De buik is meestal lichter van kleur. De vis heeft een gestroomlijnd lichaam met een platte buik, waardoor hij zich gemakkelijk over de bodem kan bewegen. De vinnen, inclusief de grote rugvin en de borstvinnen, zijn uitgerust met sterke stekels die de vis gebruiken kan ter bescherming tegen roofdieren.
Een van de meest opmerkelijke gedragingen van de Koekoeksmeerval is zijn broedparasitisme, vergelijkbaar met dat van de koekoeksvogel, waaraan hij zijn naam dankt. Tijdens het paaiseizoen volgt de Koekoeksmeerval broedende cichliden. Wanneer deze cichliden eieren leggen, gooit de Koekoeksmeerval snel zijn eigen eieren tussen die van de cichlide. De cichlide neemt vervolgens per ongeluk de eieren van de meerval op in haar bek, waar ze samen met haar eigen eieren uitbroeden. De jonge Koekoeksmeervallen komen eerder uit dan de cichlidenjongen en voeden zich in eerste instantie met de eierdooiers van de niet uitgekomen eieren en soms zelfs met de jonge cichliden.
Deze soort is voornamelijk nachtactief en brengt de dag door verborgen onder rotsen of in spleten. 's Nachts komen ze tevoorschijn om te foerageren, waarbij hun dieet voornamelijk bestaat uit insectenlarven, kleine vissen, en wormen. Ze gebruiken hun gevoelige baarddraden om voedsel op de bodem van het water te detecteren.
De Koekoeksmeerval kan tot ongeveer 30 centimeter lang worden, hoewel maten rond de 20 centimeter gebruikelijker zijn in het wild. In gevangenschap, waar ze populair zijn als aquariumvissen vanwege hun interessante gedrag en aantrekkelijke uiterlijk, kunnen ze soms groter worden door de overvloed aan voedsel en afwezigheid van roofdieren.
Het natuurlijke leefgebied van de Koekoeksmeerval strekt zich uit over het Tanganyikameer en andere waterlichamen in de omgeving. Deze regio's bieden de ideale omstandigheden voor deze soort, waaronder helder water, een overvloed aan schuilplaatsen, en een rijke voedselbron. Ondanks hun fascinerende natuur en populariteit in de aquariumhandel, is er nog relatief weinig bekend over de exacte status van hun populatie in het wild, wat de noodzaak van verder onderzoek naar deze intrigerende soort onderstreept.